Chơi lan đem lại lợi nhuận cao đến bất ngờ

Việt Nam cũng là quê hương của các loài hoa lan, khoảng trên 140 loại hoa lan chia ra chừng 1000 giống nguyên thủy. Hoa lan Việt Nam rất phong phú về hình dạng, màu sắc, trong đó nhiều loài được đưa vào danh sách quý hiếm cần được bảo vệ.

hoa lan 13

Hoa lan Việt Nam khá đa dạng và phong phú

Hoa lan sở dĩ được nhiều người ưa chuộng là vì:

– Mầu sắc thắm tươi, đủ vẻ, từ trong như ngọc, trắng như ngà, êm mượt như nhung, mịn màng như phấn, tím sậm, đỏ nhạt, nâu, xanh, vàng, tía cho đến chấm phá, loang, sọc, vằn thẩy đều không thiếu.

– Vẻ đẹp phong phú với trăm ngàn hình dạng khác nhau: có loại cánh tròn, có loại cánh dài nhọn hoắt, có loại cụp vào, có loại xoè ra với những đường chun xếp, có loại có râu, có vòi quấn quýt, có những hoa giống như con bướm, con ong,… Hoa lan có những bông nhỏ như đầu chiếc kim gút nhưng cũng có bụi lan cao gần 10 thước, giò hoa dài chừng 2 thước và nặng chừng một tấn (hoa lan Grammatophylum speciosum ở Philipines). Lan này cũng mọc tại Việt Nam nhưng chỉ cao độ 2-3 thước và mang một cái tên rất đẹp: Thanh Tuyền.

hoa lan 15
Hương hoa lan thật quyến rũ

– Hương lan đủ loại: thơm ngát, dịu dàng, thoang thoảng, ngọt ngào, thanh cao,… Nếu hoa lan sớm nở, tối tàn thì dù cho có hương, sắc đến đâu cũng không thể nào được liệt vào loài hoa vương giả. Nếu được bảo quản đúng nhiệt độ và độ ẩm, hoa lan có thể giữ được nguyên hương, nguyên sắc từ hai tuần cho đến hai tháng, có những loại lâu đến 4 tháng.

Người ta thường gọi lầm tất cả các loại hoa lan là phong lan. Nhưng thực ra hoa lan mọc ở nhiều nơi và chia ra làm 4 loại:

– Epiphytes: Phong lan bám vào cành hay thân cây.
– Terestrials: Địa lan mọc dưới đất.
– Lithophytes: Thạch lan mọc ở các kẽ đá.
– Saprophytes: Hoại lan mọc trên lớp rêu hay gỗ mục

Trồng lan không quá khó và đòi hỏi những kỹ thuật phức tạp như nhiều người vẫn nghĩ. Anh Trần Thanh Huy, ấp 2, xã Bình Chánh, huyện Bình Chánh, TP Hồ Chí Minh chia sẻ: Làm giàu từ nghề trồng lan không khó. Thị trường hoa lan hiện nay lúc nào cũng thiếu nên người trồng luôn được đảm bảo đầu ra, cái khó là người trồng lan phải học cách chăm sóc tỉ mỉ và nâng niu từng cành hoa, rễ cây, lá cây và phải chịu khó học hỏi, tiếp thu kinh nghiệm… Đa số những người trồng lan làm giàu được đều là người có tâm huyết với nghề, chịu khó làm ăn, không nản chí trước những khó khăn và không ngừng tìm tòi học hỏi.
Bài viết sau đây hướng dẫn một số bước cơ bản trong quy trình kỹ thuật trồng lan để có được những giò lan đẹp, chất lượng.

Thiết kế vườn

Nếu trồng lan kinh doanh cần thiết kế khung giàn lan làm bằng sắt chắc chắn, đảm bảo bền, chống gió bão. Giàn che ánh sáng dùng lưới màu xám hay xanh đen. Giàn đặt chậu làm bằng sắt, giàn treo làm bằng tầm vông hay sắt ống nước. Xung quanh vườn cần dựng hàng rào chắc chắn hoặc rào bằng lưới B40.

Thiết kế vườn theo đúng kỹ thuật đảm bảo lan sinh trưởng tốt

Thiết kế hàng trồng theo hướng Bắc – Nam để vuông góc với dường đi của ánh nắng. Các chậu lan cần chọn cùng kích thước, cùng giống, cùng độ tuổi, bố trí theo từng khu vực để dễ chăm sóc. Nước tưới phải sạch, có rãnh nước dưới dàn lan để tạo khí hậu mát cho vườn lan.

Nếu trồng lan để chơi trên lan can, mái hiên, sân thượng cần chú ý rằng các nơi này thường bị khô nóng do ảnh hưởng của kết cấu bê tông, mái tole xung quanh. Do vậy, cần đặt thêm các chậu cảnh khác như cau, mai chiếu thuỷ, nguyệt quế… để giảm bớt ảnh hưởng của các yếu tố này. Cần che bớt ánh sáng mặt trời, tránh ánh nắng chiếu toàn bộ, nhất là vào buổi chiều.

Chọn giống

Để tạo giống lan tốt cần có phương pháp kỹ thuật nuôi cấy mô, tách mầm

Loài thích hợp cho trồng lan kinh doanh là: Dendrobium, Phalaenopsis, Oncidium, Vanda, Cattleya,… đây là những loài ra hoa khoẻ, đẹp và bền cây, cho thu hoạch liên tục. Nếu trồng lan để chơi, giải trí nên trồng Dendrobium, Vũ nữ, Hồ điệp. Đây là những loài dễ chăm sóc và ra hoa. Có thể nhân giống bằng nuôi cấy mô hay tách mầm từ các chậu lan lớn, mỗi phần để 2-3 nhánh. Dùng dao sắc khử trùng bằng cồn, vết cắt cần gọn, sau cắt bôi vôi vào vết cắt cho nhanh lành sẹo.

Chuẩn bị giá thể và chậu

Có thể dung than gỗ, xơ dừa, vỏ lạc làm giá thể để trồng lan. Than gỗ nung cần chặt khúc, kích thước 1 x 2 x 3cm, than phải ngâm, rửa sạch, phơi khô. Xơ dừa xé cho tơi ngâm khoảng 1 tuần cho bớt tanin và mặn, phơi khô. Mụn dừa cũng cần rửa sạch phơi khô. Vỏ dừa chặt khúc 1 x 2 x 3 cm xử lý bằng nước vôi 5%. Chậu trồng bằng nhựa hay đất nung, kích cỡ tuỳ loại và độ tuổi.

Kỹ thuật chuyển chậu

Nếu dùng lan cấy mô thì khi lan mô đạt khoảng 4cm cần chuyển ra ngoài. Cây mô rửa sạch để trên miếng lưới hay rổ kê trên chậu nước để giữ mát cho cây con. Giai đoạn trồng chung trên giàn lấy xơ dừa bó xung quanh cây lan cấy mô, dùng dây thun cuốn lại rồi đặt lên giàn. Sau khi trồng trên giàn được 6-7 tháng thì chuyển sang chậu nhỏ. Khoảng 6 tháng thì chuyển sang chậu lớn. Sau mỗi lần chuyển chậu khoảng 1 tuần mới được bón phân. Việc thay đổi chậu còn tùy kích cỡ của cây, mức độ thối, hư mục rêu bám,…
Việc thay đổi chậu còn tùy kích cỡ của cây, mức độ thối, hư mục rêu bám

Nếu trồng lan để chơi, lan lâu ngày ra hoa ít cần dỡ lan ra khỏi chậu, cắt bớt các rễ già và quá dài, chuyển sang chậu mới, thay giá thể mới, lan sẽ sinh trưởng tốt và ra hoa trở lại.

Chăm sóc lan

Lan là cây trồng dễ chăm sóc nếu chúng ta đảm bảo được các điều kiện thuận lợi cho lan phát triển. Các yếu tố quan trọng nhất đối với lan là ánh sáng, nước tưới, độ ẩm, chậu hay giá thể và dinh dưỡng.

Chiếu sáng:

Mật độ chiếu sáng ảnh hưởng rất lớn tới quá trình sinh trưởng, phát triển và ra hoa của lan. Thiếu nắng, cây lan vươn cao nhưng nhỏ và ốm yếu, lá màu xanh tối, dễ bị sâu bệnh tấn công, cây ít nảy chồi, khó ra hoa, hoa nhỏ và ngắn, màu sắc không tươi, hoa nhanh tàn. Thừa nắng, lan thấp cây, lá vàng có vết nhăn và khô, mép lá có xu hướng cụp vào, dễ ra hoa sớm khi cây còn nhỏ nên hoa ngắn, nhỏ, cây kém phát triển. Nếu nắng gắt quá lá sẽ bị cháy, khô dần rồi chết.

Lan có yêu cầu khác nhau về mức độ chiếu sáng tùy theo loài lan và tuổi cây. Lan Hồ điệp (Phalaenopsis) ít chịu nắng nhất, có thể chịu được 30% nắng, lan Cattleya chịu được 50% nắng, lan Dendrobium hay Vanda lá hẹp chịu được 70% nắng, trong khi lan Vanda lá dài và Bò cạp chịu được tới 100% nắng.

Cây lan từ 0-12 tháng đang trong giai đoạn tăng trưởng thân lá chỉ cần chiếu sáng 50%, lan nhỡ từ 12-18 tháng cần chiếu sáng tới 70% và thời điểm kích thích ra hoa có thể cho chiếu sáng nhiều hơn, thậm chí bỏ dàn che để chiếu sáng tự nhiên.

Hướng chiếu sáng cũng rất quan trọng đối với lan. Lan đặt ở hướng Đông nhận ánh nắng buổi sáng sẽ tốt hơn nhiều so với lan đặt ở hướng Tây nhận ánh nắng buổi chiều. Chính vì vậy nếu trồng lan trên sân thượng hay ban công ở phía Tây lan kém phát triển và ít hoa. Khi trồng lan cần bố trí hàng theo hướng Bắc – Nam để cây nhận được ánh sáng phân bố đầy đủ nhất.

Phân bón:

Dinh dưỡng đóng vai trò rất quan trọng đối với lan. Nếu được chăm sóc đầy đủ dinh dưỡng thì cây tươi tốt, ra nhiều hoa, hoa to đẹp, bền trong khi thiếu dinh dưỡng lan sẽ còi cọc, kém phát triển, không hoặc ít có hoa. Lan cần 13 chất dinh dưỡng khoáng, thuộc các nhóm đa, trung và vi lượng: Dinh dưỡng đa lượng gồm Đạm (N), Lân (P) và Kali (K). Dinh dưỡng trung lượng gồm Lưu huỳnh (S), Magiê (Mg) và Canxi (Ca). Dinh dưỡng vi lượng gồm Sắt (Fe), Kẽm (Zn), Đồng (Cu), Mangan (Mn), Bo (B), Molypđen (Mo) và Clo (Cl).
Để có những chậu lan đẹp người trồng cần có sự chăm sóc tỉ mỉ

Nếu thừa hoặc thiếu một trong các dinh dưỡng khoáng này đều ảnh hưởng tới sự phát triển và ra hoa của lan. Ví dụ nếu thiếu đạm, cây còi cọc, ít ra lá, ra chồi mới, lá dần chuyển vàng, rễ mọc ra nhiều nhưng cằn cỗi, cây khó ra hoa. Thừa đạm, thân lá xanh mướt nhưng mềm yếu, dễ đổ ngã và sâu bệnh, đầu rễ chuyển xám đen, cây khó ra hoa.

Hay như thiếu lân, cây còi cọc, lá nhỏ, ngắn, chuyển xanh đậm, rễ không trắng sáng mà chuyển màu xám đen, không ra hoa. Thừa lân, cây thấp, lá dày, ra hoa sớm nhưng hoa ngắn, nhỏ và xấu, cây mất sức rất nhanh sau ra hoa và khó phục hồi.

Lan rất cần phân bón nhưng không chịu được nồng độ cao, vì vậy bón phân cho lan phải thực hiện thường xuyên và tốt nhất là bằng cách phun qua lá. Phân bón cho lan phải chứa đầy đủ các chất dinh dưỡng đa, trung và vi lượng với thành phần và tỷ lệ phù hợp với từng thời kỳ sinh trưởng và phát triển của cây. Nguyên tắc chung là lan trong thời kỳ sinh trưởng thân lá mạnh cần đạm cao, lân và kali thấp, trước khi ra hoa cần lân và kali cao, đạm thấp trong khi lan nở hoa cần kali cao, lân và đạm thấp hơn.
Đảm bảo dinh dưỡng cho lan sinh trưởng trong từng thời kỳ

Phân bón thích hợp cho các thời kỳ này là Đầu Trâu 501, 701 và 901, đây là loại phân có đầy đủ và cân đối đa, trung, vi lượng và các chất điều hòa sinh trưởng. Nồng độ và liều lượng phun tùy thuộc tuổi và thời kỳ phát triển như sau:

– Lan mới trồng 0-6 tháng hoặc lan mới ra chồi non sau cắt hoa: phun phân bón lá Đầu Trâu 501 (30-15-10) nồng độ 500 ppm (0,5 g/lít). Giai đoạn trước 3 tháng phun định kỳ 3 ngày/lần, từ 3-6 tháng định kỳ 7 ngày/lần.

– Lan mới trồng 6-12 tháng hay lan cũ có chồi mới đang phát triển mạnh: Phun phân bón lá Đầu Trâu 501 (30-15-10) nồng độ 2.000 ppm (2g/lít), định kỳ 7 ngày/lần.

– Lan mới trồng 12-18 tháng hay lan cũ có chồi đã thành thục chuẩn bị ra hoa: phun phân bón lá Đầu Trâu 701 (10-30-20) nồng độ 3.000 ppm (3g/lít), định kỳ 7 ngày/lần. Giai đoạn này cần giảm nước tưới và bỏ bớt mật độ giàn che để tăng mức độ chiếu sáng nhằm kích thích ra hoa.

– Khi vòi hoa xuất hiện: phun phân bón lá Đầu Trâu 901 (15-20-25) nồng độ 2.000 ppm (2g/lít) nhằm thúc hoa nở to, đẹp, giữ hoa lâu tàn.

Cùng Danh Mục:

Nội Dung Khác

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>